عمل میکروسکوپی واریکوسل، کوچک‌ترین برش، کمترین نقاهت و بهبودی بالا

واریکوسل گشاد شدن سیاهرگ‌های اطراف بیضه است و یکی از علت‌های شناخته‌شده‌ی ناباروری مردان به شمار می‌آید. هر واریکوسلی عمل نمی‌خواهد، اما وقتی درد، اختلال اسپرم یا مشکل باروری وجود دارد، جراحی رایج‌ترین درمان است. در میان روش‌های جراحی، عمل میکروسکوپی برای کسانی جذاب است که کمترین برش، کمترین نقاهت و بهبودی بالا می‌خواهند. در این مقاله توضیح می‌دهیم این عمل چیست، چه فرقی با روش‌های دیگر دارد و پس از آن چه انتظاری باید داشت.

چه کسانی نیاز به عمل واریکوسل ندارند؟

هر واریکوسل نیازمند جراحی نیست. واریکوسل بدون علامت، بدون اختلال اسپرم و بدون مشکل باروری فقط پیگیری می‌شود. تصمیم به عمل بعد از معاینه و آزمایش اسپرم گرفته می‌شود. یک نکته‌ی محدودکننده‌ی عمل میکروسکوپی این است که به جراح باتجربه و تجهیزات مناسب نیاز دارد. دقت این روش به مهارت جراح وابسته است.

دکتر شهریار ناطق، جراح و متخصص اورولوژی و مدیر گروه ارولوژی بیمارستان آتیه، ناباروری مردان و واریکوسل از حوزه‌های اصلی تخصصش می‌داند و روش انتخابی او در جراحی واریکوسل، روش میکروسکوپی است. او دانشنامه و بورد تخصصی جراحی کلیه، مجاری ادراری و تناسلی دارد. شما میتوانید برای کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با هزینه، زمان و مراحل جراحی میکروسکوپیک واریکوسل از صفحه‌ی عمل واریکوسل در سایت دکتر ناطق دیدن نمایید.

چه زمانی باید به فکر عمل میکروسکوپی واریکوسل بود؟

واریکوسل در بسیاری از مردان بدون علامت است و فقط در معاینه یا سونوگرافی پیدا می‌شود. در بعضی افراد اما با درد یا سنگینی کیسه‌ی بیضه، کوچک شدن بیضه یا مشکل باروری همراه است. به طور کلی علائم زیر نشان می دهد فرد به عمل نیاز دارد.

• درد یا سنگینی مداوم بیضه که با زندگی روزمره تداخل دارد
• اختلال در آزمایش اسپرم (تعداد، تحرک یا شکل)
• مشکل در باروری بعد از مدتی تلاش
• کوچک شدن بیضه، به‌خصوص در نوجوانان

اگر هیچ‌کدام وجود نداشته باشد، نیازی به عجله برای عمل نیست و پیگیری کافی است. تصمیم نهایی را ارولوژیست بعد از معاینه و آزمایش اسپرم می‌گیرد.

عمل میکروسکوپی واریکوسل چیست؟

عمل میکروسکوپی و میکروسرجری واریکوسل دو نام برای یک عمل‌اند. در این عمل جراح با کمک میکروسکوپ عمل‌کننده رگ‌های مشکل‌دار را از رگ‌ها و ساختارهای سالم جدا می‌کند و فقط سیاهرگ‌های گشاد را می‌بندد. میکروسکوپ امکان می‌دهد ساختارهای ریز مثل شریان بیضه و مجاری لنفاوی، که با چشم غیرمسلح سخت دیده می‌شوند، حفظ شوند.

همین دقت باعث می‌شود برش کوچک‌تر باشد و خطر برخی عوارض، مثل جمع شدن مایع دور بیضه (هیدروسل)، کمتر شود. راهنماهای اورولوژی اروپا و آمریکا هم روش میکروسکوپی را به‌دلیل عود و عوارض کمتر ترجیح می‌دهند.

مقایسه عمل میکروسکوپی واریکوسل با روش باز و لاپاراسکوپی

واریکوسل را می‌توان با سه روش جراحی درمان کرد که در جدول زیر آنها را با هم مقایسه می کنیم.

آیا عمل میکروسکوپی واریکوسل سرپایی است؟

عمل میکروسکوپی واریکوسل در بسیاری از مراکز به‌صورت سرپایی انجام می‌شود؛ یعنی بیمار صبح می‌آید و همان روز به خانه می‌رود. روز عمل ناشتا هستید، بی‌هوشی یا بی‌حسی مناسب انجام می‌شود و پس از عمل چند ساعت تحت نظر می‌مانید. مدت دقیق عمل به یک‌طرفه یا دوطرفه بودن واریکوسل و شرایط بیمار بستگی دارد. به طور تقریبی زمان عمل از حدود ۴۵ دقیقه تا ۹۰ دقیقه شاید طول بکشد؛ ولی شما باید مدت واقعی را از جراح بپرسید.

دوره نقاهت عمل میکروسکوپی واریکوسل چقدر است؟

منابع مختلف اعداد متفاوتی برای نقاهت می‌دهند و هیچ عدد واحد معتبری وجود ندارد. جدول زیر بازه‌های رایج را نشان می‌دهد و ملاک نهایی توصیه‌ی جراح شما است.

نتایج عمل میکروسکوپی واریکوسل چگونه است؟

بهبود کیفیت اسپرم بعد از عمل تدریجی است. اسپرم‌سازی چرخه‌ای حدود سه‌ماهه دارد، پس نتیجه‌ی مؤثر عمل حدود سه ماه بعد در آزمایش تکراری اسپرم دیده می‌شود. منتظر آزمایش زودتر نباشید. در متاآنالیزی که راهنمای کره‌ای نقل کرده، نرخ بارداری بعد از عمل حدود ۳۵ تا ۴۲ درصد بسته به روش بوده و در گروه بدون درمان حدود ۱۷ درصد؛ بازه‌ها هم‌پوشان‌اند.

بهبود پارامترهای اسپرم هم در حدود ۶۰ تا ۸۰ درصد گزارش شده است. کارآزمایی‌های کوکرین نیز درمان واریکوسل را نسبت به بی‌درمانی مفید نشان داده‌اند. این اعداد میانگین گروه‌ها هستند و برای هر زوج نتیجه متفاوت است، چون علت‌های دیگر ناباروری هم اثر دارند.

پیگیری های لازم بعد از عمل واریکوسل

بعد از عمل، پیگیری منظم بخشی از درمان است. مراجعه‌ی بعد از عمل برای بررسی محل زخم و رفع سؤال‌ها انجام می‌شود و حدود سه ماه بعد آزمایش تکراری اسپرم درخواست می‌شود تا اثر عمل مشخص شود. اگر هدف بارداری باشد، زوج‌ها باید بدانند که نتیجه‌ی بارداری فقط به واریکوسل وابسته نیست و عوامل دیگری مثل سن همسر، کیفیت اسپرم و سلامت باروری زن هم نقش دارند. دستور دقیق مراقبت بعد از عمل، از جمله فعالیت و بهداشت محل برش، را جراح شما بعد از عمل به شما می‌دهد و باید همان را رعایت کنید.

سوالات متداول

در صورت وجود ابهام میتوانید با کارشناسان ما در کلینیک دکتر شهریار ناطق تماس حاصل نمایید:

۱. عمل میکروسکوپی با روش باز و لاپاراسکوپی چه فرقی دارد؟

در روش میکروسکوپی از میکروسکوپ استفاده می‌شود و برش کوچک‌تر است. در مطالعات، عود و هیدروسل کمتری داشته است، ولی به جراح با تجربه نیاز دارد.

۲. آیا عمل سرپایی است و همان روز مرخص می‌شوم؟

در بسیاری از موارد بله. پس از چند ساعت تحت نظر بودن، بیمار به خانه می‌رود. جزئیات را از جراح خود بپرسید.

۳. چند روز بعد به سر کار برمی‌گردم؟

برای کارهای سبک و اداری حدود دو تا سه روز؛ اما زمان دقیق را جراح بر اساس شغل و درد شما تعیین می‌کند.

۴. ورزش و رابطه چه زمانی مجاز است؟

ورزش سبک زودتر و ورزش سنگین بعد از یک هفته تا چند هفته مجاز می‌شود. زمان رابطه‌ی جنسی را جراح در ویزیت بعد از عمل مشخص می‌کند.

۵. چند ماه بعد اسپرم بهتر می‌شود؟

حدود سه ماه بعد در آزمایش تکراری اسپرم بهبود دیده می‌شود، چون اسپرم‌سازی حدود سه ماه زمان می‌برد.

۶. آیا احتمال عود یا هیدروسل هست؟

احتمال وجود دارد؛ ولی در روش میکروسکوپی کمتر است. صفر بودن خطر ادعای درستی نیست.

۷. آیا همه‌ی مبتلایان به واریکوسل نیاز به عمل دارند؟

خیر. اگر علامت، اختلال اسپرم یا مشکل باروری نباشد، فقط پیگیری می‌شود.

۸. چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

درد و تورم بیضه، کاهش اندازه‌ی بیضه، مشکل در باروری یا تغییر آزمایش اسپرم دلیل مراجعه است.